March 4, 2019

Оскаровскиот Спајдермен

Можам да замислам колку им е јако на посветените Спајдермен фанови овој период. Лани се нагостија со солиден PS4 наслов и анимиран филм што пред некој ден беше награден со Оскар, а наскоро пристигнува и продолжението на Homecoming. Се надевам дека и тековните Спајдермен стрипови се синхронизирани со забавата што ја сервира ликот низ другиве медиуми. Последниот аниминиран филм, Spider-Man: Into the Spider-Verse, е исклучително забавно и возбудливо парче, онакво какво што ретко се гледа откако филмските суперхерои интензивно почнаа да се потпираат на групирања во заеднички универзуми. Tолку e супер што дури и ми ја врати желбата за Спајдермен стрипови. Четири-пет години не сум пипнал Спајдермен стрип.

Spider-Man: Into the Spider-Verse, бидувајќи изолирана анимирана единка, се потпира на сопствен мултиверзумски еко-систем во кој функционира речиси беспрекорно. Сигурен сум дека во иднина ќе се разграни со продолженија и спинофи, ама сум среќен што основата овде не страда од интрузивна презентација. Баш е културно и умерено. Можеш да приметиш кога нешто е примарно создавано да е прв дел од многу и како му испаѓаат парчиња додека се тркала.


Мајлс Моралес конечно дочека достоинствен долгометражен третман и е вистинско освежување во Спајдермен свет каде што зад маската претежно се наоѓа Питер Паркер. Мајлс доаѓа и во време на безобразна присилена монетизација на диверзитет и прогресивни политики, а воопшто не создава беспотребна бука околу тоа. Колку повеќе се галами околу тоа, ефектот е помал. Некои филмски и телевизиски франшизи ја учат баш оваа лекција во моментов. Види само каква контра-услуга си прави Captain Marvel со интензивната промотивна кампања која исклучува цела демографска група.

Но, Into the Spider-Verse претежно се занимава со еден денес редок елемент - забавата. Во последно време има толку драми и контроверзии околу продукцијата на сите овие суперхеројски лајна што додека дојдеш до крајниот производ веќе си затруен од нив. Овде не го осетив тоа. Филмот ми пристапи прилично тивко и ме потсети на едно време кога овој жанр беше многу порелаксиран, ведар и топол, кога немаше потреба да  нагласува некаков политички тон или да се додворува на публиката со носталгија.

Чисто уживање за секоја возраст. Ултра-интересна приказна, феноменален кастинг, топ музиче и досетлив хумор. Не секој суперхеројски филм мора да го има истиот пристап кон спасување на светот. Без разлика дали е анимиран или не, мило ми е што заобиколува голем дел од досадните линеарни клишеа. Продуцентите во целост ја разбрале суштината на Спајдермен и можеби затоа резултатот е така префинет. Нешто чудно се случува откако суперхероите почнаа да стануваат поблиски со нашата реалност отколку со нивната, стриповската. Into the Spider-Verse иако игра околу границата, конечниот избор му е да остане во наивните стриповски рамки каде и најсоодветно функционира.

Анимацијата е главниот алат кој му овозможува на Into the Spider-Verse да настапи видно дистанциран од повеќето жанровски шаблони и итро ја користи приликата за се раздвижи. Oсобено во самата естетика која во одредени моменти го прави да изгледа како кандидат откорнат од фестивал за независен анимиран филм кој не штедел на визуелен раскош и психоделичен сензибилитет. Баш тој неодмерен експериментален стил го прави филмот толку привлечен и уникатен. Се надевам дека неизбежните продолженија ќе бидат поумерени во овој контекст зашто во спротивно брзо ќе излити и ќе се презаситиме.

Саундтрекот е уште еден впечатлив елемент кој придонесува за модерниот, младалачки амбиент на Into the Spider-Verse. Претежно се состои од имиња кои творат низ денешниот актуелен хип-хоп спектрум чии ствари овде се соодветно распоредени и одлично се вклопуваат во ритамот на филмот. Често го фаќам како ми се протнува во дневната плејлиста.

Се осеќам добро со Into the Spider-Verse. Слично исполнувачко чувство ми предизвикува The Lego Batman Movie. Ги гледаш и не си натоварен со тоа дали Локи ќе се бацува со Танос во седмото Avengers продолжение или дали Бен Афлек некогаш ќе биде пак Бетмен. Изморен сум од филмската суперхеројска серијализација и цикузот зад завесата. Се надевам дека некогаш во иднина продукцијата ќе се врати на самостојни приказни како Logan, а иднината ќе донесе нови свежи креативни екскурзии како Spider-Man: Into the Spider-Verse во овој одамна згрчен жанр.

February 28, 2019

Третата True Detective

True Detective ми е стара љубов, а богами и болка. Замислена како антологиска серија која еднаш годишно требаше да го оплеменува телевизискиот простор со детективски приказни, се сруши сама врз себе после една сезона. Најмногу зашто таа прва сезона постави високи стандарди на секое поле. Од имињата на актерите чиј сиров талент го цедеше до последна капка, до впечатливата иконографија и визуелен јазик со кои раскажуваше за разноликите темни, песимистички човечки ќошиња. 

True Detective никогаш не ми беше самиот детективски случај, туку ликовите. Тие беа месото со кое се хранев и често пати во првата сезона дури и ќе ја занемарев нивната професија. Втората сезона не ми се допадна воглавно зашто не успеав да си кликнам со новите ликови и начинот на кој актерите ги портретиира, па разочаран баталив после неколку епизоди. Не само ликовите, туку општо сѐ ми изгледаше некако раштимано, досадно и неинспирирано. За жал, не бев единствен со сличен впечаток. Реакциите на поголемиот дел од публиката ја "казнија" целата серија и сѐ до лани беше заринкана во продукциско лимбо.


Враќањето на True Detective со трета сезона ми беше чудно изненадување. Знаев дека некогаш ќе се случи, ама никогаш не бев целосно спремен. Дадов шанса на една епизода чисто од радозналост и на крај чекав недела за недела. Толку ми беше добра сезоната што за финалето нe ни бев загрижен дали ќе ме разочара или не. Квалитетот на епизодите што водеа кон тоа го искористив како амортизација. Тоа обично се случува со слични серии што ќе те наведат да чекаш одговори на прашањa. Може да уживаме во возењето ама не секој е награден со задоволството од крајната дестинација.

Третата сезона повторно има детективски пар што оперираа во јужњачки амбиент кој е тонално наштелуван да потсеќа на првата сезона и со визуелни мотиви кои се веќе синонимни за True Detective. Можеби времето што пројде од првата сезона некако одигра во полза на Ник Пицолато. Барем онолку доволно да препознаеш елементи од оригиналната еститика кои повеќе бележат омаж отколку евтинo рециклирање. Но, приказната е сепак многу различна од претходните, иако изгледа како да се издига од препознатлива основа.

Нема да навлегувам во детали околу самата приказна, ама ќе кажам дека сум презадоволен од понуденото. Ми требаше серија што се занимава со ликови кои вистински луѓе, а не картонски политички мотивирани испрдоци. Да почувствуваш како пренесуваат реални емоции, а не напорен состанок на група сценаристи. Понудено ти е да коегзистираш со овие ликови, па и да го решавате мистериозниот криминал заедно, а некогаш нарацијата дури и ќе откриеше нешто што ќе те ставеше тебе како публика чекор понапред.

Дури и упростената експозиција која во неколку наврати го има директниот придонес за ова е сосема занемарлива ако не очекуваш серијата комплетно од единствена перспектива да ти ги отплетка замрсените прашања. Серијата никогаш не се викаше True Detective поради целосниот приказ за размислувањето на детективите додека работат. Приметив дека разочарувањето од финалето кај дел од публиката е поради тоа - демек не си ја вршеле работата доволно добро или ние сме го виделе тоа. Јас цело време сум со впечатокот дека главниот фокус е тоа како баш таа работа влијае на луѓето инволвирани или што тие си носат таму од друго место. Заради тоа останувам да гледам. Има други детективски серии кои се занимаваат со проблематиката на професија, ако ти е веќе до тоа.

Махершала Али е во зенитот на неговата кариера и е вистинска чест овде да го гледаш како удобно се справува со истиот лик во наратив распостелен низ неколку различни временски периоди. Иако за неговата физичка трансформација голема заслуга сигурно има и шминкерскиот тим, остатокот е целосно Али. Бидејќи приказната постојано скока од една година во друга, лесно можеш да видиш за какво брилијатно глумчиште станува збор.

Изненаден сум и од Стивен Дорф кој како актер со помалку звучни наслови во резимето, постојано му парира на неговиот пореномиран колега. Дорф дефинитивно заслужува да се носи со големи улоги и искрено се надевам дека иднината ќе му биде понаклонета. Исто така се пријавувам да предводам бунт доколку перформансот на Скут МекНири во оваа сезона остане ненаграден. Мислам дека конечно дојде време да го добие Емито што му кидна со Halt and Catch Fire.

Не верувам дека ова што се случи во третово поглавје би можело да успее уште еднаш. Сега некако пројде, ама доколку се случи четврта сезона уште следната година тогаш очекувам да ја раскине папочната врвца со првата. Не сум сигурен дека формулата ќе истрпи уште една употреба. Како антологиски формат не смее да си дозволи толку лесно да се потпира на исти штосови, туку да понуди нешто различно. Нешто како отстапката на втората сезона само посмело и порафинирано. Баш ме занима дали Пицолето има некоја тајна замисла и капацитет да го исполни ова. Oд мене шанса како публика ќе има секако.

February 18, 2019

Слободниот пад на Star Trek: Discovery

Има една сцена на крајот од Star Trek Generations филмот каде што Ентерпрајз се бори со Клингонци. Иако ја добива битката, Ентерпрајз е сериозно оштетен и приморан да ја одвои чинијата што е стандарден механизам на бродот при такви итни ситуации. Но, експлозијата од ворп јадрото ќе го лансира во атмосферата на една планета чија гравитација ќе го повлече во сигурна пропаст. Нема жртви, ама тој иконски модел на Ентерпрајз е засекогаш уништен. На сличен начин истурка и првата сезона на Discovery во обид да го врачи Star Trek на следната генерација.

Целата таа прва сезона правев напори да го засакам овој нов пристап кон Star Trek, а во неколку наврати дури и ми успеваше. Решив да прифатам помрачен, депресивен Star Trek каде што истражувањето и иновативните научни концепти се заменети со тензична војна и напната драма, со надеж дека серијата гради некаква основа за порелаксирана следна сезона. Сепак, бродот се вика Дискавери и неговата мисија е истражувачка, нема потреба да биде толку активно инволвиран во воени конфликти. Крајот на првата сезона го елиминираше ликот за кој најмногу навивав и ја гледав серијата, ама ме занимаше кoja е следната дестинација на Дисквери.


Глуп сум што се изненадив кога видов дека дестинацијата е всушност 2019 иако технички приказната е сместена во 24-ти век. Star Trek сега постои во оваа ера на исфорсирана политичка корекност каде што сите сме еднакви без оглед на боја, вера, нација и пол. Каде што сите сме сплотени против најголемиот непријател на светот - белиот хетеросексуален маж. Белиот маж кој се осмели вербално да се спротистави на лик со поинаква боја на кожа и пол од неговиот и инстантно загина бидејќи тоа е забрането денес.

Конфликтот не ни беше поврзан со раса, религија или пол туку беше од техничка, професионална природа. Во вистински Star Trek ликовите кои имаат ваков тип на конфликт обично на крајот од епизодата би го решиле и тоа би послужило како една лекција за публиката. Овде разврската беше брутална насилна смрт проследена со гласни аплаузи. Можеби немаше ни да го приметиме ова да не се дигнеше толку голема галама.

Види, Star Trek секогаш бил изграден од диверзитет и прогресивна струја. Уште од 1966. Тоа му е и основниот концепт, дека ако се споиме како човештво со една цел ќе стигнеме до ѕвездите. Екипажот на секој брод секогаш бил со мешан етнос, капетанувале жени и црнци и никој никогаш немал проблем со тоа зошто било природно вклопено. Но, никој не ти се дерел во фаца да ги приметиш прогресивните политики и ниту една раса или пол не бил потиснат за да се потенцира некој друг. Ова не е проблем само во Star Trek, туку и на многу други места. The Last Jedi го прави истото со женските ликови, а колку што сум во тек - и актуелната сезона на Doctor Who.

Како веќе никој да не се грижи да создаде повеќеслојни забавни ликови, ликови кај кои ќе се потенцираат инспиративни човечки особини. Очигледно битно е само да се жена, по можност и малцинство, додека другите особини и постапки може да се помалку важни за приказната и самиот лик. Мајкл Бурнам имаше поголем потенцијал од ова, а сега во втората сезона е комплетно потоната во "Мери Су" третман. Секогаш знае најдобро и секогаш нејзиниот збор мора да е последен. И што е најбитно, секогаш знае подобро од мажите.

Вакви ликови се толку чести во последно време што мислам дека ова е преставата на моменталниве сценаристи и продуценти за "силни женски ликови". Нема веќе Елен Рипли, Сара Конор... Мислат дека за женски лик да е денес "силен" мора прво да откине нечии јајца. Како да не може да е "силен" и "независен" лик со други својства. Ако се осмелиш да го критикуваш ова, тогаш ќе те покажат со прст како гомно расистичко шовинистичко конзервативно.

Но еј, тоа е она што се случува кога ќе го соголиш цел Star Trek од тоа што е и ќе го користиш како медиум за насилно туркање на агенда против "токсична машкост". И првата сезона знаеше да се расфрла со специфична пропаганда, меѓутоа кога е дел од погуста мешавина од други идеи е помалку приметно и наметливо. Кога научниот или фантастичниот аспект на Star Trek е едвај видлив, останува само ова - обидот да се капитализира либералната политика. Никој не се осмелил да збори против Џејнвеј, првата жена капетан која е главен лик во серија. Можеби затоа што беше поинаку напишана, па нејзината "независност" и "сила" беше очигледна без некој да ни нацрта.

Овие неискрени мотиви не се единственото нешто што ми пречи во Star Trek, ама се толку втемелени во сезонава што не можам да ги игнорирам. Можеби ако имаше приказна подобра од претходната Клингонска војна немаше да ги приметиме. Discovery откако го уби Лорка наместо да создава нов материјал со сопствените ликови, посегна по екипажот на Ентерпрајз. Легендарниот Кристофер Пајк сега командува со Дискавери, а Мајкл го бара нејзиниот полу-брат Спок. Иако беше неизбежно серијата да се судри со нејзините претци, не очекував дека ќе се обиде да се потпре на носталгија. Уште еден доказ дека Дискавери слета во 2019 каде што мислат дека препознатливоста на брендот е побитна од суштинскиот квалитет. Спок е бренд, луѓе го асоцираат Спок со Star Trek и луѓето зад серијата си мислат дека тоа е формулата за успех.

Пајк е за џабе дојден во приказната, eве веќе четири-пет епизоди. Мајкл е секако попаметна од него и препоставувам дека на крајот од серијата и официјално ќе капетанува со Дискавери. Напред жени! Тоа сака да го продаде серијата така? Како порано што деца се инспирирале од Кирк, Пикард и старите екипажи да стануваат научници, доктори и астронаути така и Star Trek: Discovery сигурно си замислува дека има придонес кон истото. Демек, еве ние го гледаме нејзниот пат до капетанското столче сега. До сега видовме како жена ја превзема Клингонската Империја, a друга Одделот 31.

Не верувам дека било кој на светов може да се инспирира од ликови на кои вештачки им се вбризгуваат позитивните карактеристики или се потенцирани со потиснување туѓи мислења и постапки. Не е само Мајкл таква, речиси на сите такви ликови им се гледаат конците од кројот. Тили на пример e полничка и со тоа мислат дека рушат некаква општа претстава за идеално женско тело. До овде ли дојде Star Trek? Ќе го балансира сексизмот од Voyager и ќе отплаќа стари долгови.

За жал, сигурен сум дека нема спас. Изгубив секаква волја после неколку епизоди и не ми личи дека ќе стане подобро. Не само поради овие смешни родови политики и социјално ангажирани глуметања,  туку и приказните. Не можам да најдам ништо интересно зошто ништо не се ни случува, ниту пак има некој лик што ми е доволно поднослив за да го следам. Без Лорка е некако празно, а Пајк не смее да писне од бучните протести за човекови и вонземјански права на палубата. На крајот, па што ме заболе за Пајк кога и онака ја знаеме неговата судбина и покрај тоа што ова се одвива во некој сосема трет тајмлајн?

Во вторава сезона бидејќи ги немаат Клингонците како главен непријател, се трудат да измислат нов. Не ме интересира што се случува со Спок и што е Црвениот Ангел. Не ми е забавна псведо-науката што ја презентира серијата. Дали воопшто има тука некој сценарист што се занимавал со научна фантастика или сите претходно пишувале тинејџерски драми и петпарачки мистерии? Не ми треба тензија и пет епизоди приказната да тапка во место, ниту па буквално да враќаат мртви ликови. Секоја втора епизода некој умира и го враќаат во живот. Некогаш враќаат и ликови умрени и во претходната сезона.

До тука беше моето дружење со Discovery. И, онака повремено ја гледам оригиналната серија и The Next Generation, па ова лајно стварно не ми треба да ми губи саат време неделно. Еве, од сега па натаму ќе фрлам и Deep Space Nine во мојата неделна Star Trek доза и тоа е тоа. Ова не станува подобро и никогаш нема да си ја постигне целта. И, не, не е изговор дека првите сезони на секој Star Trek биле лоши. Друг концепт на серии и жанрови се. Discovery ни со дупло поголем буџет и дупло помалку епизоди не успева да биде Star Trek. Нека го за фановите на The Last Jedi и Supergirl. Живејте си долго и просперирајте.

January 30, 2019

Добредојде назад и збогум, Френк

Колку бев пресреќен што Френк Кесл се враќа. Особено поради тоа што можеби за последен пат ја гледаме оваа инкарнација на Панишер. Марвел сакаат да ги преселат сите нивни серии од Нетфликс на сопствениот моментално непостоечки стриминг сервис, па додека пак отпочне некаква продукција, Daredevil, Luke Cage и тие другите неколку што не ги гледав, кон крајот на 2018 се стекнаа со статус укинати. The Punisher уште не е на oвој список, ама јасно ти е дека е следниот наслов за отстрел.

Не ми е криво што можеби нема да продолжат серииве во истиот облик како до сега. Daredevil си истера супер три сезони и не само што постави стандард за адаптирање на самиот Дердевил надвор од стриповските страници, туку наштелува и шаблон за други сурови и мрачни оживувања на Марвел ликови. Втората сезона на Daredevil го донесе Панишер во заедничкиот марвелски филмски универзум каде што постои зборлест ракун и тоа беше најдобриот Френк Кесл што светот го доживеа. Барем поголемиот дел од светот претпоставувам, сигурен сум дека има луѓе на кои Долф Лунгрен, Том Џејн и вратарот од War Zone им се бољи.


Френк Кесл процвета во таа втора сезона на Daredevil. Перфектниот кастинг, извонредната динамика со Дердевил и останатите ликови, одлично вклопениот воведен наратив и соодветната употреба на прекумерно насилство, конечно ги погодија правилните ноти за достоинствена Панишер адаптација. Немаше ќорци - сите мети беа распарчени од рафали. Френк Кесл беше вистински оживеан и сите чекавме на неговата самостојна серија.

Сепак, првата The Punisher сезона испадна млака наспроти ветувањата во Daredevil. Френк Кесл веќе не беше сенката што демне, па да си изненаден од неговото ненајавено тропање по нечиј череп, туку беше централен лик со поголем простор за брутални маневри. Наместо тоа, материјалот беше значително поприземјен од она што го видовме во Daredevil и можните количини од насилството карактеристично за секојдневните интереси на Френк беа заменети со често досадни интерперсонални драми. Иако е сосема океј да ги истражуваш мотивите на таква немилосрдна машина за убивање како што е Френк Кесл, може да биде досадно кога е централен елемент во приказната.

Втората сезона излезе месецов и не е ништо подобра. Тука можно е малку да навлезам во спојлерска територија, па ова нека биде задолжителното предупредување за да не биде после Crapwerk ми ја усра серијата. За жал, сезоната е веќе толку лоша што секој спојлер е немоќен. Не само што нема доволно крвопролиќе за мој вкус, туку пак и пак се плетка во некои ствари кои повеќе би легнале во друг жанр. Кој мислел дека е добра идеја да става долги сцени од две жени што оговараат, во серија за нестабилна будала што ги убива оние за кои одлучил дека заслужуваат така да бидат казнети?

Ова е и трет пат како серијата се занимава со минатото на Френк и неговите мотиви. Пак на долго и широко сака да те потсети дека Френк е Панишер и се одмаздува за смртта на неговото семејство која попатно ја користи и како изговор за постојано да ја претвора неговата околина во бојно поле. Сфативме уште првиот пат, во ред е. Френк не е баш добар со менталното здравје. Daredevil тоа го понуди, првата The Punisher сезона се погрижи да го соџвака, а вторава уште го ждригa.

Ликот се вика Панишер. Значи "Казнувачот". Ги казнува криминалците трајно и ефективно со неговите вештини стекнати низ вистински воени фронтови. Не се вика "Човекот кој го изгуби семејството, па сега се обидува да пронајде утеха и алтернатива во случајни ликови што ги среќава на случајни места". Панишер го гледаме само три-четири пати во тринаесет сезони. Измеѓу не се случува ништо возбудливо или поради мрза на сценаристите е така досадно развлечено. Кога една од најинтересните епизоди е очигледен омаж на Assault on Precinct 13th на Карпентер, што повеќе да збориме.

Освен првите три епизоди и последните три минути, имав чувство како да ја гледам истата епизода измеѓу. Русо не се сеќава на ништо и не е сигурен што сака, Џон Пилгрим предолго ја цитира библијата пред да прогресира како лик, Мадани исто не знае што сака и од Френк и животот, онаа малана упорно ќути и го кочи и тој дел од приказната да... Сите некако си ја бркаа опашката додека мене ми опаѓаше интересот. До десетта епизода веќе се молев ова да заврши засекогаш.

Доколку сезоната потрошеше малку повеќе време на Џон Пилгрим отколку на клише наративот со Русо и психијатарката која почнува да се плетка со него, сигурен сум дека како целина ова ќе беше повпечатливо. Вака, Нникогаш не сфатив кој е главниот негативец тука, ниту пак дека има некои издржани мотиви. Никогаш и не осетив дека Френк Кесл може да биде повреден од било кој од овие луѓе или полицијата. Комплетно отсуствуваше секаков предизвик за Панишер. А, доколку серијата се обиде на три различни ликови да им наоѓа НЗС како што ми се виде, тогаш беше невешто и аматерски изведено.

Не сакам да споредувам со третата сезона на Daredevil, ама изгледа ќе морам. Истиот универзум е, истата продукција и некогаш овие два ликови беа заедно на исто место и сериите претендираат да имаат сличен тон. Дердевил во неговата трета сезона го затекнавме скршен на секој можен начин. Заканата доаѓа од две прецизно дефинирани и фокусирани страни, а тој е немоќен веднаш да одговори. Значи ликот е ставен во позиција од која издигнувањето изгледа  тешко со што самата приказна станува позанимлива и привлечна.

Френк Кесл е дизајниран скршен, па не можеш да го третираш како Дердевил. Не можеш и така од никаде да го фрлиш назад во игра откако е делумно среќно пензиониран. Зошто воопшто да го пензионираш тогаш? Како првата сезона го дозволи тоа не ми е јасно. Нели веќе еднаш се пензионираше после Daredevil? На крајот од втората сезона конечно го гледаме Френк како ја прифаќа неговата природа и решава да биде Панишер. Нешто што никогаш не требаше да се изгуби.

Конфликтот на Мет Мурдок во третата сезона на Дердевил е поуверлив каков таков затоа што Мудрок има пофункционлен морален компас од Френк Кесл и кај него има повеќе простор за играм-не играм. Не сакам да го видам Френк Кесл како не е Панишер. Некако не ми е својствено за ликот. Цело време имам впечаток дека тоа е единственото нешто што го одржува жив. Дури и на Брус Вејн кој ги има Алфред и Робините тешко е да му го одземеш Бетмен. Френк претежно нема многу "фиксни" луѓе околу кои евентуално би можеле малку да го приземјат. Не му го правете тоа на Панишер, ебаве. Остајте го да си биде Панишер.

Баш тапа ако ова е последното од Џон Бернтрал како Панишер. Он е единственото нешто поради кое и ја догледав оваа мачна, напорна сезона. Не можеа да најдат подобар актер и сигурен сум дека сите следни Панишери ќе бидат споредувани со него. Нешто како што секој следен Џокер ќе биде споредуван со Хит Леџер, со таа разлика што овој врвен неповторлив перформанс е дел од преценета шкарт серија. Стварно е поразително што и оваа сезона не му обезбеди услови асално да замириса на барут.

January 20, 2019

Посебниот Џедај

Пред мрачниот период, пред Дизни, постоеше еден Crapwerk каде што често пати Star Wars беше централната тема. Не ни стигнував да напишам за сите Star Wars стрипови, книги и игри со кои се труев, а на полиците дома постепено ми снемуваше место за сите Star Wars брендирани лајна. Самиот визуелен идентитет на блогот беше така уредуван со години што дури имам маици и шолји со тогашните Crapwerk мотиви. Star Wars ми беше една од омилените фикции за конзумирање и бев сигурен дека е невозможно да се заситам. Хаха.

Кога Дизни ја купи франшизата од Лукас се случија неколку клучни работи. Ја укинаа The Clone Wars серијата, го пензионираа 'проширениот универзум' кој ја содржеше Star Wars митологијата создавана надвор од двете филмски трилогии на Лукас и ja распуштија LucasArts, компанија што од 1982 ги потпишуваше сите Star Wars игри до тогаш. Потезите на Дизни најавуваа и различен бизнис план од претходното раководство за чиј успех гаранцијата на некој начин можеше да се побара во актуелното квантитативно и квалитативно марвелување. Суперхероите тогаш не страдаа нели, сигурно ќе се однесуваат грижливо и со оваа интелектуална сопственост? Хаха.


Моето секојдневно занимавање со Star Wars заврши откако го гледав Rogue One. Таму првпат видов како империјата Дизни го проституира брендот и не сакав да погледнам пак. Сепак, и таков неинвентивен, Star Wars повторно доминираше со поп културата. Тоа веројатно беше и врвот на она бидување кул со Star Wars фанатизам, претежно од луѓе кои до скоро не ни имале контакт со франшизата, а сега беа фанови "од детство". Пресмешно беше да се посматра таа ехо комора.

Спакуван со некои фини впечатоци од The Force Awakens, одјебав Star Wars. Не ме интересираше веќе ни Rebels, не го гледав The Last Jedi во кино, единствено се смешкав на драмите со Battlefront II играта. Јасно ми беше дека Дизни нема некоја јасна насока за како да го води брендот, барем не онака како што се надеваа дека ќе биде прифатен од публиката. Денес ни Rebels веќе не постои, туку Дизни сега се фалат со тоа како ја "спасиле" The Clone Wars како некој друг да им ја укина. Пресмешно.

Смешно е и како се решив да се размуабетам за ова, особено тоа што главниот мотив ми е The Last Jedi. Го гледав и мислам дека му пристапив најобјективно, па така и ќе заклучам дека е најлошиот Star Wars филм до сега. Дури полош и од Attack of the Clones кој во некоја паралелна реалност сигурно би важел за злосторство кон човештвото. Сериозно, да ви се намочам на филмот. Не можам да најдам ништо позитивно освен повремената визуелна привлечност.

Види, Дизни знаат дека ако залепиш Star Wars лого на тоалетна хартија ќе има луѓе што ќе кампуваат за да купат неколку ролни. Но, очигледно не им е јасно зашто тие луѓе го сакаат и почнале да го сакаат брендот. The Last Jedi е одличен пример за тоа, а уште подобар е Хан Соло филмот што излезе отпосле и кој како за Star Wars филм имаше лош одзив. Соло филмот не планирам да го гледам, ме заболе што правел Хан Соло пред да го сретнеме во кантината, ама се заинтересирав да дознаам што направиле со Лук Скајвокер и како реакцијата на публиката задала финансиски удар на самоуверените Дизни.

The Last Jedi е доказ дека Дизни сепак немале јасна идеја и правец за оваа нова трилогија. Или па доколку постоел некаков нацрт план, онаа коза Кејтлин Кенеди му дозволила на Рајан Џонсон да го згужва и фрли, па филмот е таков каков што е наводно со намера да ги "поткопа очекувањата". Демек, Рајан Џонсон ги читал теориите на фановите за она што би можело да се случува и го пишувал обратното. Браво, еј. Баш тоа е правилниот пристап за продуцирање филмови.

Па, така единствено нешто што The Last Jedi го поткопува е целата претходна приказна. Не само од The Force Awakes кој сега после The Last Jedi изгледа исклучително лошо, туку и концептот на оргиналната трилогија. Не можеш да земеш лик како Лук Скајвокер и да го напишеш така. Има многу покреативни насоки од таа да го претвориш во старо цинично пувало. Некако не сум убеден дека некој што жртвувал толку многу за идеалите и семејството туку така да крене раце.

Иако е лошо и мрзливо, не ми сметаше толку што одеднаш Силата може да послужи како инстант месинџер за Кајло и Реј, или опрема за дишење во вселена и што духовите на умрените Џедаи може да фрлаат громови. Повеќе ми сметаше тоа што ако веќе решија Лук да умре, зошто тогаш физички не беше присутен да се бори со Кајло? Сигурен сум дека некаде во некоја книга или на амбалажа од некое Star Wars шампонче ова има некое соодветно објаснување, ама ме заболе куров искрено. Филм гледам, не ме занимаат опширните теории за детските фантазии на Рајан Џонсон.

A, кога сме кај детски фантазии, Реј уште е Мери Су тип на лик и нема никакво поместување од нејзиниот иницијален шаблон. Неколку денови се знае со сите другите ликови и веќе е блиска пријателка со повеќето. Освен тоа, подобра е од сите нив и сите нејзини каракеристики се подарени од Рајан Џонсон (па, и Абрамс) наместо заслужени од наративот. За само неколку денови е магичен експерт за лајтсејбери, речиси може и сама да се тренира затоа што е силна независна Џедајка. Подобра од самиот Лук Скајвокер! Не е тајна дека Кејтлин Кенеди сака да ја прогура нејзината феминацистичка политика во Star Wars, ама ова е тажно.

Потажно е и од оние интервјуа на Гвендолин Кристи кај што Дизни ја натерале да кажува дека Капетан Фазма е примерен и силен женски лик. Фазма, ликот што вкупно 60 секунди е во двата филмови. Хаха. Ниеден од споредните ликови нема повеќе од една карактеристика, а не па споредните "силни" женски ликови. Дефинирани се само со полот. Ако сакаш силни повеќеслојни ликови што се исто така и женски пол ете Game of Thrones е најдобар популарен пример. Значи, не е доволно Кејтлин Кенеди да каже кој лик е каков, публиката треба сама да го види и почувствува тоа.

Од заслепеното туркање на такви глупави агенди страда цела франшиза. На Дизни не им е јасно дека никој нема да им се идентификува со тие ликови. Супер ако некој може да се идентификува со семоќни совршени ликови кои не се потрудиле и не страдале за работите кои ги имаат. Кога публиката реагира на тоа, ја обвинуваат за шовинизам, политичка некоректност, а слабата посетеност ја правдаат со презаситеност на пазарот. Не гледам пошироката публика да е презаситена со марвеловите суперхерои што ги има по три пати годишно, а Дизни?

Убава идеја е тоа да се оди спротивно од очекувањата на публиката, меѓутоа не смее приказната да се страда од тоа. Или барем да не се осеќа толку многу. Никој не го мрази The Last Jedi што е "различен", не го сакаме зашто е лош како филм и нема никаква здраворазумна логика. Новите ликови се ужасни и немаат никаков развој во однос на претходниот филм. Фин е сведен на кловновско ниво, а сигурен сум дека имаше простор да се работи со лик кој до вчера беше Стормтрупер и ги напушти редовите да се приклучи на отпорот. А, отпорот е... чекај, како тоа новата Галактичка Република нема огромна армија туку има мало парамилитарно движење и дозволи група на терористи да направат толкава штета? Дали евокси ја водеа Републиката по битката за Ендор?

Дали може да добиеме некакво објаснување за како се случи ова или само треба да прифатиме дека не може да има Star Wars филм без лошите да се во поголем број и дека крајот на оргиналната трилогија беше за џабе? Толку ли беше тешко да се напишат три филма кои ќе се занимаваат со некој друг вид на непријател? Дали беше полесно да се напише и долга сцена со деца робови и ослободување на животни? Деца робови во универзум каде што постојат дроиди и животни што ќе бидат пак заробени саат време покасно.

Ни на Марк Хамил не му се свиѓа брлавењево на Дизни. Го гледав на интервјуа што збори. Лук Скајвокер е тоа, Дизни. Генерации и генерации се идентификувале со неговото херојство, авантура и жртва за сега да го видат како молзи вонземски животни на остров во некоја галактичка вукојебина и не го заболе за ништо. На публика што со години се објаснува дека Хан пукал прв, нудиш карикатура од Лук Скајвокер. Барем да имаше некој друг цврст лик за да го избалансира тоа, но не. Има дебела азијатка за да се покрие и тој пазар малку.

И, неговата смрт ќе биде залудна како смртта на Соло. Рајан Џонсон не се ни потруди да покаже како тоа влијаеше на Лук или било кој. Реј направи фаца на негодување и после се стрча да му помогне на Кајло Рен. Претходниот ден беа смртни непријатели, денот претходно не се ни познаваа. Да не заборавиме, ова се случува во рок од ден-два. Во тие саати Реј емотивно се поврза со Соло, ја посведочи неговата смрт, се помири и псле реши да му помогне на убиецот. Ниедна смрт не влијае врз никого во овој ужасно бесмислен филм. Речиси цел отпор изгина и сите се среќни и весели на крајот. Со кои емоции треба да сочуствувам во The Last Jedi? Дали само треба да се смеам на пубертетските "шо мајка ти" фори на По?

Сети се само како завршува Empire Strikes Back. Добрите се поразени. Ги осеќаш последиците и се грижиш. Тука за што треба да ми е гајле во Episode IX? За како ќе се спаси Републиката што некако магично изгуби од мал остаток од Империјата? За Лук и Соло што умреа во рок од два дена без последници врз приказната, само за да се шокираме ние како публика? За Кајло Рен што практично никогаш не видовме колку е опасен? Среќа што за следниот филм Рајан Џонсон нема да е тука, инаку што ли ќе правевме со неговата ненадмината способност да оди контра сечии очекувања.

Баш поради него трилогијата е веќе полоша од приквелите. Со елиминацијата на Сноук или игнорирањето на Витезите на Рен за сметка на поигрување со публиката успеа да се посере врз целиот Star Wars на Дизни. Не е ова оргиналната трилогија на Лукас каде што ликовите и настаните се без претходна основа. Ако убациш лик како Сноук или го свртиш вниманието кон некои елементи за на крај да ги игнорираш секако дека ќе биде неуспешно. Императорот во оргиналната трилогија функционира така мистериозно во универзумот затоа што тој универзум нема никаква митологија и историја. Сега Star Wars во стадиум со богато изграден свет каде што потешко проаѓаат такви екскурзии. И да не заборавиме уште еднаш, сите тие необјаснети лајна е само за да се изненади публиката.

Не можеш да создадеш филм каде што главната енерија е изненадувањето за публиката. Особено не Star Wars филм. Можеби ќе послужи кратко во кино и во екот на општата возбуда, ама никако на долги стази. Гледај ги еден по друг The Force Awakens и The Last Jedi и ќе видиш колку е катастрофална целината. Не знам што ќе биде со Episode IX, трилогијата е веќе предлабоко во гомна за и Џ.Џ. Абрамс да може да ја извлече. Веројатно заслужено се погреба ова. Убаво беше пред три-четири години да се биде дел од чекањето на The Force Awakens, ама сепак ќе си се држам до оргиналната трилогија на Лукас.

Дизни планираат нова трилогија надвор од Скајвокер сагата за која во моментов уште е задолжен Рајан Џонсон. Којзнае како ќе нè изненади овој пат. Се надевам најголемото "поткопување на очекувањата" ќе биде кога Дизни ќе го исклоцаат подалеку од франшизата заедно со Кејтлин Кенеди. Покрај таа трилогија планирани се и нови серии кои би било пресмешно да пропаднат, еве ако не како на DC филмовите, барем како TRON и John Carter кои се на некој начин исто жртви на шашави одлуки на Дизни. Симпатично ми е кога големи компании не знаат да остават големи франшизи на раат додека улета некоја функционална инвентивна идеја. Ова ќе испадне ко Terminator што на неколку години ги прави истите ствари и очекува различен резултат.